برندگان جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۱۵ معرفی شدند!

بیگ بنگ: با آغاز روزهای پرهیجان معرفی برندگان نوبل به عنوان عالی‌ترین جوایز علمی، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۵ نیز به پاس تلاشهای «تاکاآکی کاجیتا» از دانشگاه توکیو در ژاپن و «آرتور بی مک‌دونالد» از دانشگاه کوئینز در کانادا برای کشف نوسانات نوترینو که نشان می‌دهد نوترینو دارای جرم است، اختصاص یافت.

3174به گزارش بیگ بنگ به نقل از انجمن فیزیک ایران، جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۱۵ به تاکاآکی کاجیتا از ژاپن و آرتور بی. مک دانالد از کانادا به خاطر سهم به سزایشان در آزمایش‌هایی که تغییر ماهیت نوترینوها را نشان داد تعلق می‌گیرد. این دگرگونی نیازمند آن است که نوترینوها جرم داشته باشند. کشف چنین چیزی درک ما نسبت به کارکرد درون ماده را تغییر داده و می‌تواند بر نگاهی که به جهان داریم اثرگذار باشد.

در اوایل هزاره دوم، تاکاآکی کاجیتا کشف کرد که نوترینوهایی که از جو می‌گذرند در راه رسیدن به آشکارساز سوپر-کامیوکانده، بین دو حالت تغییر وضعیت می‌دهند. در عین حال، گروه تحقیقاتی در کانادا به سرپرستی آرتور بی. مک دانالد توانست نشان دهد که نوترینوهایی که از خورشید می‌آیند، تا رسیدن به زمین ناپدید نمی‌شوند بلکه هنگام دریافت توسط رصدخانه‌ی نوترینوی سودبِری ماهیت دیگری پیدا کرده‌اند.

معمای نوترینو که دهه‌ها فیزیکدان‌ها را سردرگم کرده بود، دیگر حل شده بود. در مقایسه با محاسبات نظری در مورد تعداد نوترینوها، حدود دو سوم از آنها در اندازه‌گیری‌های روی زمین گم می‌شدند. اکنون، دو آزمایش نشان می‌داد که این نوترینوها در واقع تغییر ماهیت داده اند. این کشف نهایتا منجر به این نتیجه می‌شد که نوترینوها، که از دیرباز بدون جرم تصور می‌شدند، باید جرمی ولو خیلی کوچک داشته باشند.

برای فیزیکدان‌های ذرات چنین کشفی، تاریخی بود. مدل استاندارد ذرات از کارکرد درون ماده‌ای فوق العاده موفق بود و بیش از بیست سال از پس همه‌ی چالش‌های آزمایشگاهی برآمده بود. اما نوترینوها را بدون جرم در نظر می‌گرفت پس مشاهدات جدید به وضوح نشان ‌داد که مدل استاندارد نمی‌تواند نظریه‌ی کاملی برای اجزاء بنیادی جهان باشد.

این کشف که جایزه نوبل فیزیک امسال را به خود اختصاص داده، دیدگاه‌های ویژه‌ای نسبت دنیای مخفی نوترینوها به وجود آورده است. بعد از ذرات نور یعنی فوتون‌‌ها، نوترینوها بیشترین ذرات موجود در کیهان هستند و زمین همواره توسط آن‌ها بمباران می‌شود. بسیاری از نوترینوها در برهمکنش‌های بین تابش‌ کیهانی و جو زمین به وجود می‌آیند. برخی دیگر هم در واکنش‌های هسته‌ای درون خورشید. در هر ثانیه هزاران میلیارد نوترینو از بدن ما عبور می‌کنند. چیزی نیست که بتواند جلوی عبور آن‌ها را بگیرد. نوترینوها گریزپاترین ذرات بنیادی طبیعت هستند.

آزمایشات در این باره ادامه دارد و در سراسر دنیا فعالیت‌های زیادی برای به دام انداختن نوترینوها و بررسی خواص آنها در جریان است. انتظار می‌رود اکتشافات جدید درباره عمیق‌ترین رموز عالم، درک کنونی ما از تاریخ، ساختار و سرنوشت آینده‌ی جهان را تغییر دهد.

nobelتاکاآکی کاجیتا: ملیت ژاپنی. متولد ۱۹۵۹ در هیگاشیماتسویاما، ژاپن. دکترا در ۱۹۸۶ از دانشگاه توکیو. رئیس موسسه تحقیقات پرتوی کیهانی و استاد دانشگاه توکیو، کاشیوا، ژاپن.[crr.u-tokyo]

آرتور بی. مک دانالد: ملیت کانادایی. متولد ۱۹۴۳ در سیدنی، کانادا. دکترا در ۱۹۶۹ از موسسه فناوری کالیفرنیا، پاسادنا، کالیفرنیا، ایالات متحده. استاد بازنشسته دانشگاه کوئین، کینگ استون، کانادا. [queensu]

مبلغ جایزه هشت میلیون کرون سوئد (حدود ۲۹ میلیارد ریال ایران) است که بین دو برنده تقسیم می‌شود.

تاکنون ۱۰۸ جایزه نوبل فیزیک از سال ۱۹۰۱ تا ۲۰۱۴ اعطا شده است که از این میان ۴۷ جایزه تنها به یک برنده، ۳۱ جایزه به دو برنده و ۳۷ جایزه مشترکا به سه دانشمند داده شده است. همچنین ۱۹۸ نفر موفق به کسب این جایزه شدند که در میان آن‌ها تنها دو زن شامل ماری کوری و ماریا ژئوپرت مایر در سال‌های به ترتیب ۱۹۰۳ و ۱۹۶۳ موفق به کسب آن شده‌اند. جالب اینجاست که جان باردین، تنها دانشمندی است که دو بار در طول عمر خود توانسته جایزه نوبل فیزیک را از آن خود کند. جوانترین دریافت‌کننده جایزه نوبل فیزیک، «لورنس برگ» بود که در سال ۱۹۱۵ در زمان دریافت این جایزه به همراه پدرش تنها ۲۵ سال داشت. همچنین پیرترین برنده جایزه نوبل فیزیک تا به امروز «ریموند دیویس» بوده که در سال ۲۰۰۲ و در سن ۸۸ سالگی موفق به دریافت این افتخار شد.

سایت علمی بیگ بنگ / منابع: The Nobel Prize in Physics 2015 , nobelprize.org

image_pdfimage_print
(19 نفر , میانگین : 4٫53 از 5)
لینک کوتاه مقاله : http://bigbangpage.com/?p=36784
تحریریه‌ی بیگ بنگ

تحریریه‌ی بیگ بنگ

وب سایت بیگ بنگ یک سایت علمی، تحقیقاتی میباشد که توسط تعدادی از علاقمندان به علم و دانش اداره می شود. این سایت از اواخر سال 1390 تاکنون به فعالیت خود در این حوزه ادامه داده است.

شما ممکن است این را هم بپسندید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *