۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۴ 36

نظریه‌ی نسبیت عام اینشتین

بیگ بنگ: نظریه‌ی نسبیت خاص اینشتین، شرحی است فراگیر از رفتار نور که به الکتریسیته و مغناطیس گسترش یافت. هدف بعدی اینشتین، ارائه‌ی نظریه‌ای فراگیرتر بود که گرانش را نیز شرح می‌داد. این نظریه‌ی نسبیت عام بود که در سال ۱۹۱۵ میلادی منتشر شد.

۲ مرداد ۱۳۹۳ 2

سریع‌تر از نور، بحثی در باب نظریه‌ی اطلاعات – قسمت دوم

بیگ بنگ: نور به ظاهر رفتار ناهنجاری دارد، این مسئله معمایی جدی بود چرا که فیزیک‌دانان بر این باور بودند که به ویژگی‌های بنیادین نور در اوایل قرن ۱۸۰۰ پی برده‌اند. آنها فکر می‌کردند می‌دانند نور چیست و اینکه معادلاتی که توصیف‌کننده چگونگی رفتار نور هستند را یافته‌اند. اما آنها از هر دو جهت اشتباه…

۹ تیر ۱۳۹۲ 1

سخن روز

نیوتون خوش‌اقبال، فرزند شاد علم!  کسی که می‌توان آرامش خیال دوران جوانی‌اش را با خواندن کتاب نورشناخت،  و زندگی دوباره در رویدادهای شگفت‌انگیزش مشاهده کرد. طبیعت برای او یک کتاب گشوده بود که می‌توانست صفحاتش را بدون تلاشی و کوششی جدی و طاقت‌فرسا بخواند. او از ادراک و بینش، جهت فروکاست مواد خام تجربه جست…

۸ خرداد ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت هشتم

(از سری مقالات تاریخ علم) از تعداد شانزده عکسی که توسط گروه پرین‌ سی‌پی گرفته شده بود،‌ اکثراً به وسیله‌ی لکه‌های ابر که ستارگان را تیره و غیر قابل رؤیت می‌ساخت،‌خراب شده بود. در واقع در لحظات کوتاهی که آسمان صاف می‌شد، گرفتن تنها یک عکس که ارزش علمی داشت، امکان‌پذیر گردید. ادینگتون در کتابش…

۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت هفتم

(از سری مقالات تاریخ علم) با این‌که ادینگتون یک روشنفکر مستعد بود و اعتماد لازم را برای رهبری یک گروه تحقیقاتی به دست‌ آورده بود،‌او همچنین به اندازه‌ای قوی و نیرومند بود تا از یک سفر پرماجرای سخت منطقه‌ای حاره‌ای، سالم برگردد و این امر مهمی بود. زیرا سفرهای تحقیقاتی نجومی، چون بسیار سخت و…

۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۲ 2

مشهورترین پارادوکس‌های تاریخ – قسمت سوم

پارادوکس‌های نسبیت – قسمت اول اینکه بزرگترین انقلاب در فیزیک،‌ از زمان نیوتون تا به حال،‌ از جایی مثل اداره ثبت اختراعات آغاز شود، بسیار نامحتمل به نظر می‌رسد. ولی با این حال، کار در چنین موقعیتی از بعضی جهات مؤثر بود. اینشتین به سرعت به کارهای ثبتی انباشته‌شده روی میز رسیدگی می‌کرد. سپس روی…

۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت ششم

(از سری مقالات تاریخ علم) هنگام یک خورشیدگرفتگی کامل، قرص ماه آنقدر بر روی خورشید منطبق می‌شود که تشخیص یک ستاره امکان‌پذیر می‌شود. در این وضعیت، یک ستاره با اندازه‌ای جزئی از یک درجه از لبه‌ی خورشید نمایان می‌باشد و یا ستاره‌ای است که نور آن به گونه‌ای پیچیده شده که به نظر می‌رسد به…

۳ اردیبهشت ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت پنجم

همکاری نهایی : اگر قرار باشد یک نظریه‌ی علمی جدید، جدی به شمار آید، باید دو آزمایش منتقدانه را با موفقیت بگذراند. نخست، آن نظریه باید بتواند نتایج تئوری‌ای را حاصل نماید که با همه‌ی مشاهدات موجود یک واقعیت، منطبق باشد. تئوری نیروی جاذبه ی اینشتین این آزمایش را گذارنده بود. زیرا در میان چیزهای…

۲۳ فروردین ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت چهارم

در ۱۸ نوامبر ۱۹۱۵، اینشتین در مقابل آزمایشی که به دنبالش بود،‌قرار گرفت. یک نوعی رفتار ستاره‌ای که منجمین را برای دهه‌ها شگفت‌زده کرده بود. صحنه‌‌ی این بررسی بود که توجه او را به خود جلب کرد. اگر به سال ۱۸۹۵ برگردیم، در می‌یابیم که منجم فرانسوی به نام اوربین لووریر یک فاصله‌ی شکسته را…

۱۱ فروردین ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت سوم

یک دوره‌ی هشت‌ ساله‌ی تحقیق نظری لازم بود تا اینشتین بتواند با استدلال ریاضی و توضیح جزء به جزء،‌ تجربه‌ی ذهنی‌اش را قوت و استحکام بخشد که در طی این دوره، او عقب‌ماندگی‌هایی را نیز تحمل نموده و مجبور می‌شد تا شاهد مواقعی باشد که به نظر می‌رسید محاسباتش از هم پاشیده می‌گشت و او…

۴ فروردین ۱۳۹۲ 0

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت دوم

اینشتین پس از نوشته رساله‌ی خود در سال ۱۹۰۵، همه‌ی توجه و تمرکزش را برای توسعه و تکامل نظریه‌ی نسبیت خاص به نظریه‌ی نسبیت عام به کار گرفت. در این کوشش، او با تغییر اساسی و متفاوتی که بر اساس یک درک و بینش کاملا متفاوت قرار داشت، چگونگی عمل نیروی جاذبه بین سیارات، قمرها…

۲۶ اسفند ۱۳۹۱ 1

مشهورترین پارادوکس‌های تاریخ – قسمت اول

آنچه که تناقض آمیز، باورنکردنی یا خلاف انتظار (و شهود) ماست، را پارادوکس گویند. همچنین آنچه به نظر درست می رسد ولی غلط است، به نظر غلط می رسد ولی درست است، یا به نظر غلط می رسد و واقعا” غلط است. بعضی پارادوکسها که متضمن تناقض‌اند، صادق به نظر می‌رسند وحتی این ایده را…

۸ اسفند ۱۳۹۱ 4

گرانش، از نیوتن تا اینشتین – قسمت اول

از مجموعه مقالات تاریخ علم نظریه‌ی نسبیت خاص، فقط برای وضعیت‌هایی خاص کاربرد دارد، یعنی وضعیت‌هایی که در آن‌ها همه‌ی اجسام با سرعت ثابت در حرکت هستند. به سخن دیگر، این نظریه‌ برای جسمی که دارای شتاب باشد، کاربردی ندارد. در نتیجه، اینشتین سعی کرد تا نظریه‌اش را دوباره بازسازی کند، به‌گونه‌ای که نظریه‌ی جدید…

۶ اسفند ۱۳۹۱ 5

عجایب دنیای کوانتوم – انتگرال مسیر فاینمن

بعد از جنگ جهانی دوم، ریچارد فایمن یکی از شاگردان ویلر به ساده‌ترین اما در عین حال عمیق‌ترین روش برای خلاصه‌سازی پیچیدگی‌های نظریه کوانتوم دست یافت که در سال ۱۹۶۵ یکی از نتایج این ایده، برای او جایزه نوبل را به ارمغان آورد. فرض کنید که می‌خواهید عرض اتاق را بپیمایید. از نظر نیوتون بسیار…